U nekadašnjem rimskom naselju Akvinkum (Aquincum), arheolozi su doživeli trenutak koji se dešava jednom u karijeri. Podizanjem teškog poklopca krečnjačkog sarkofaga, koji je bio netaknut punih 17 vekova, otkrivena je grobnica mlade žene čije bogatstvo i očuvanost pružaju neverovatan uvid u život elite antičkog doba.
Otkriće koje menja udžbenike istorije
Lokalitet u Obudi, severno od Budimpešte, postao je centar svetske pažnje kada su stručnjaci pronašli sarkofag osiguran metalnim i olovnim stezaljkama. Zahvaljujući ovoj tehnici zatvaranja, grobnica je uspešno izbegla pljačkaše koji su kroz istoriju opustošili gotovo sva slična nalazišta u regionu. Nalaz potiče iz 3. veka, perioda kada je ova regija bila deo moćne provincije Panonije, kojoj su pripadali i delovi današnje Srbije.
Unutar kamenog kovčega pronađen je kompletan skelet mlade devojke, a arheolozi ističu da je sve izgledalo kao da je vreme stalo. „Bio je potpuno zapečaćen, niko ga nije dodirnuo 1.700 godina“, izjavila je Gabrijela Fenješ, vođa istraživačkog tima.
Zlato, ćilibar i tajni darovi za zagrobni život
Bogatstvo predmeta položenih uz pokojnicu jasno ukazuje na njen visoki društveni status. Grobnica je prava riznica artefakata koji su trebali da je prate na „onaj svet“. Među najznačajnijim nalazima su:
- Zlatne niti: Fragmenti skupocene tkanine kojom je bila ogrnuta.
- Rimske kovanice: Čak 140 novčića koji su služili kao simbolična dota ili plaćanje prolaza.
- Staklene bočice: Dve potpuno očuvane posude za mirisne soli ili ulja.
- Luksuzni aksesoari: Ukosnica od kosti, bronzane figure i dragoceni komad ćilibara.
Ovi darovi nisu samo materijalna vrednost, već dirljiv dokaz ljubavi i pažnje kojom je porodica ispratila mladu ženu, što je izazvalo poseban emotivni naboj kod samih istraživača na terenu.
Šta sledi nakon otvaranja?
Iako je sarkofag otvoren, posao za naučnike tek počinje. Skelet će biti predat antropološkom timu na detaljnu analizu kako bi se precizno utvrdila starost, zdravstveno stanje i poreklo preminule. Takođe, arheolozi pažljivo prosejavaju slojeve blata sa dna sarkofaga jer veruju da se ispod naslaga krije još skupocenog nakita koji još uvek nije ugledao svetlost dana.
Ovaj nalaz u Panoniji predstavlja neprocenjiv doprinos razumevanju rimske pogrebne kulture, sličan onima koji se povremeno otkrivaju na lokalitetima kao što je Viminacijum u Srbiji. Svaki ovakav netaknuti grob je direktan prozor u prošlost koji nam omogućava da se povežemo sa ljudima koji su hodali istim ovim tlom pre skoro dva milenijuma.
